Samsun’un simgelerinden Onur Anıtı’nın kaidesindeki kabartmalar, Millî Mücadele döneminde Karadeniz’in zorlu koşullarına rağmen silah ve mühimmat taşıyarak bağımsızlık mücadelesine destek veren mavnacıların kahramanlıklarını yaşatıyor. Samsun’un İstiklal Madalyası kazanmasında önemli rol oynayan mavnacıların fedakârlıkları, şimdi de yeni bir müzeyle gelecek kuşaklara aktarılacak.
Kurtuluş Savaşı yıllarında Samsun’da görev yapan mavnacılar, Karadeniz’de açıkta demirleyen gemilerden aldıkları silah ve mühimmatları gece karanlığında kıyıya ulaştırdı. Ağır deniz şartlarına rağmen sürdürülen bu çalışmalar, Anadolu’daki Millî Mücadele’ye önemli lojistik destek sağladı. Mavnacıların gösterdiği fedakârlık, 1924 yılında Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından İstiklal Madalyası ile ödüllendirildi.
Samsun Büyükşehir Belediyesi Genel Sekreter Yardımcısı Necmi Çamaş, Avusturyalı heykeltıraş Heinrich Krippel tarafından hazırlanan Onur Anıtı’nın tarihî önemine ilişkin açıklamalarda bulundu. Anıtın yalnızca Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ü değil, Millî Mücadele’ye katkı sunan Anadolu insanının fedakârlığını da yansıttığını belirten Çamaş, eserin 1927 yılında sipariş edildiğini ve 1931’de Samsun’a getirildiğini söyledi. Çamaş, anıtın kaidesindeki kabartmalardan birinde, Karadeniz’de silah ve mühimmat taşıyan mavnacıların mücadelesinin tasvir edildiğini ifade etti.
Mavnacıların gemilerden aldıkları mühimmatı kıyıya çıkardıktan sonra Anadolu insanının bu malzemeleri sırtlarında taşıyarak cepheye ulaştırdığını anlatan Çamaş, kadın, erkek, genç ve yaşlı birçok kişinin Millî Mücadele’ye destek verdiğini vurguladı. Karadeniz’in hırçın dalgalarına rağmen görevlerini sürdüren mavnacıların kahramanlıklarının kabartmalarda ölümsüzleştirildiğini belirten Çamaş, Samsun’un yanı sıra İnebolu ve Trabzon mavnacılarının katkılarının da İstiklal Madalyası ile onurlandırıldığını kaydetti.
Mavnacılar loncasına verilen İstiklal Madalyası’nın yeniden Samsun’a kazandırıldığını açıklayan Çamaş, madalyanın geçen yıl TBMM’de düzenlenen törenle Samsun Valisi Orhan Tavlı, Büyükşehir Belediye Başkanı Halit Doğan ve milletvekillerinin katkılarıyla teslim alındığını bildirdi. Tarihî mirası korumak ve gelecek nesillere aktarmak amacıyla eski Samsun Müzesi olarak bilinen Etnografya Müzesi’nin yeni bir sergi alanına dönüştürüldüğünü belirten Çamaş, müzenin “İstiklal Madalyası Müzesi - Karadeniz’in Sessiz Kahramanları Mavnacılar” adıyla hizmet vermesinin planlandığını söyledi.
Düzenleme çalışmalarının tamamlanmasının ardından İstiklal Madalyası Müzesi ve sergi salonunun vatandaşların ziyaretine açılması hedefleniyor.
