Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Teknokent’te çalışmalarını sürdüren Karya Farma HBX Ar-Ge Academy, yüzyıllardır bilim dünyasının çözemediği yılan balıklarının üreme ve göç sürecini araştırma konusu yaptı.
Daha önce yılan balıklarının biyolojik savunma mekanizmaları üzerine çalışmalar yürüten ekip, yeni araştırmasında bu canlıların yaklaşık 7 bin kilometrelik göç sırasında gösterdiği hücresel dayanıklılık ve çevresel uyum mekanizmalarını inceleyecek.
Yılan balıklarının binlerce kilometrelik yolculuğu
Yılan balıklarının yaşam döngüsü ve üreme süreci, uzun yıllardır bilim insanlarının dikkatini çekiyor. Doğal ortamda çiftleşme ve yumurtlama anlarının bugüne kadar doğrudan görüntülenememesi, bu canlıların yaşam döngüsünü bilim dünyasının önemli gizemlerinden biri haline getiriyor.
Karya Farma HBX Ar-Ge Academy Kurucusu Hakan Başlık, yılan balıklarının üreme döneminde Bafa Gölü’nden Sargasso Denizi’ne yaklaşık 7 bin kilometrelik bir yolculuk gerçekleştirdiğini belirtti.
Başlık, yılan balıklarının yaşam döngüsünün Sargasso Denizi çevresinde başladığını, yavruların okyanus akıntılarıyla Akdeniz’e ulaştığını ve bir bölümünün Büyük Menderes Nehri üzerinden Bafa Gölü havzasına geldiğini ifade etti.
Bafa Gölü’nde yıllarca gelişimini sürdüren yılan balıklarının, üreme döneminde yeniden Sargasso Denizi yönünde uzun bir göç gerçekleştirdiği belirtildi.
Aristoteles’ten Freud’a uzanan gizem
Yılan balıklarının üreme süreci tarih boyunca pek çok bilim insanının ilgisini çekti. Aristoteles’ten Sigmund Freud’a kadar farklı dönemlerde araştırmacılar, bu canlıların yaşam döngüsünü ve üreme biçimini anlamaya çalıştı.
Freud’un 1876 yılında çok sayıda yılan balığı üzerinde inceleme yapmasına rağmen balıkların cinsiyetini belirleyemediği aktarılırken, Danimarkalı bilim insanı Johannes Schmidt’in yaklaşık 18 yıl süren araştırmaları sonucunda en genç yılan balığı larvalarının Sargasso Denizi bölgesinde bulunduğu ortaya konuldu.
Buna rağmen yılan balıklarının tam olarak nerede, hangi derinlikte ve hangi koşullarda çiftleştiği konusunda bilimsel araştırmaların devam ettiği ifade edildi.
Araştırmanın odağında biyolojik dayanıklılık var
Karya Farma HBX Ar-Ge Academy, yeni çalışmasında yılan balıklarının uzun göç sırasında çevresel değişimlere nasıl uyum sağladığını inceleyecek.
Yaklaşık 7 bin kilometrelik yolculuk boyunca sıcaklık, tuzluluk ve çeşitli çevresel stres faktörleriyle karşılaşan yılan balıklarının bu koşullara karşı geliştirdiği biyolojik mekanizmaların araştırılması hedefleniyor.
Hakan Başlık, yılan balıklarının uzun göç yolculuğunun doğada henüz tam anlamıyla çözülemeyen olaylardan biri olduğunu belirterek, bu canlıların çevresel streslere karşı gösterdiği uyumun biyolojik dayanıklılık araştırmaları açısından önemli bir model oluşturduğunu söyledi.
Ege’nin doğal kaynakları da araştırmaya dahil edilecek
Academy tarafından yürütülen çalışmalarda yılan balıklarının dayanıklılık mekanizmalarının, Ege Bölgesi’nin endemik bitkileri ve 18 stratejik patentten oluşan Ar-Ge portföyüyle birlikte değerlendirileceği belirtildi.
Çalışmalar kapsamında elde edilen bilimsel bilgi ve deneyimin genç araştırmacılara aktarılmasının da hedeflendiği kaydedildi. Araştırma ekibi, yılan balıklarının binlerce kilometrelik göç sırasında sergilediği biyolojik dayanıklılığın gelecekte farklı bilimsel çalışmalara model oluşturabileceğini değerlendiriyor.
