Yapay Zekâ Çağında Eğitim ve İstihdam Masaya Yatırıldı: Üniversite Mezunları İçin Dikkat Çeken Veriler

Dijital Dostum Projesiyle 5 Bin Çocuğa Ulaşılacak

İçeriği Görüntüle

İstanbul’da düzenlenen VI. İstanbul Eğitim Konferansı, eğitim ile istihdam arasındaki uyum sorununu yapay zekâ, mesleki eğitim, üniversite sistemi ve genç işsizliği ekseninde ele aldı. Konferansta üniversite mezunlarının istihdam durumu, TYT’deki düşük matematik başarısı ve yapay zekânın çalışma hayatına etkileriyle ilgili dikkat çeken değerlendirmeler yapıldı.
İLKE İlim Kültür Eğitim Vakfı Eğitim Politikaları Araştırma Merkezi (EPAM) tarafından “Eğitim ve İstihdamda Uyum Arayışı” temasıyla düzenlenen konferans, 26 Eylül 2026’da İstanbul Teknik Üniversitesi’nde gerçekleştirildi. Programa Millî Eğitim Bakanlığı yöneticileri, akademisyenler ile ABD ve Singapur’dan uzmanlar katıldı.
“Eğitimi sadece istihdama indirgeyemeyiz”
Millî Eğitim Bakan Yardımcısı Cihad Demirli, eğitim ve istihdam arasındaki uyumun önemine dikkat çekerken eğitimin yalnızca iş gücü yetiştiren bir mekanizma olarak değerlendirilmemesi gerektiğini söyledi.
Demirli, “İnsan yetiştiriyoruz” vurgusu yaparak meslek ortaokulları gibi modellerin öğrencilerin ilgi ve yetenekleri doğrultusunda yönlendirilmesinde değerlendirilebileceğini belirtti. Yapay zekânın eğitimde kullanımına ilişkin açık bir çerçeve oluşturulması gerektiğini ifade eden Demirli, çocukların yapay zekâyla hangi amaçlarla ve hangi düzeyde etkileşim kurduğunun araştırılmasının önemine işaret etti.
Talim ve Terbiye Kurulu Başkanı Cem Gençoğlu ise yapay zekâ döneminde bilgiye erişimin kolaylaştığını belirterek eğitimde asıl hedefin yalnızca daha yüksek notlar değil, daha güçlü muhakeme becerileri olması gerektiğini dile getirdi.
Üniversite mezunlarının istihdam sorunu gündemde
Hacettepe Üniversitesi’nden Prof. Dr. Bekir Sıddık Gür, Türkiye’de her üç üniversite mezunundan yaklaşık birinin eğitimde veya istihdamda yer almadığını belirtti.
Gür, kadınların yaklaşık yarısının, erkeklerin ise yüzde 40’ının üniversite mezunu olduğunu ifade ederken kadın istihdamının erkeklerin yaklaşık yarısı seviyesinde kaldığına dikkat çekti. İşsizliğin Türkiye açısından yapısal bir sorun olduğunu belirten Gür, sanayi yatırımlarındaki yetersizliğin eğitimli iş gücüne olan talebi de etkilediğini söyledi.
Yapay zekâ iş gücü piyasasını nasıl değiştiriyor?
Singapur Sosyal Bilimler Üniversitesi’nden Doç. Dr. Gog Soon Joo, giriş seviyesindeki işlerde yaşanan düşüşün üretken yapay zekânın yaygınlaşmasından önce, yaklaşık 2019 yılında başladığını belirtti.
Yazılım sektöründen örnek veren Gog, yazılım mühendisliğinde yalnızca kod yazmanın yerine yapay zekâ tarafından üretilen kodları doğrulama ve çözüm tasarlama gibi becerilerin daha fazla önem kazandığını aktardı.
Kansas Üniversitesi’nden Prof. Dr. Yong Zhao ise yapay zekâ çağında temel sorunun yalnızca hangi becerilerin öğretilmesi gerektiği olmadığını, “neyin öğrenmeye değer olduğu” sorusunun da yeniden ele alınması gerektiğini söyledi.
Mesleki eğitimde yeni dönem
MEB Mesleki ve Teknik Eğitim Genel Müdür Yardımcısı Murat Nedirli, öğrencilerin ilgi ve yeteneklerini erken yaşta keşfetmelerine yönelik mesleğe yöneltme testlerinin uygulanmaya başladığını açıkladı.
Nedirli ayrıca zanaat atölyeleri aracılığıyla çocukların mesleklerle erken yaşta tanıştırıldığını, 16 alanda 170 kurs modülünün uygulandığını ve sektör içi okullar ile sektöre entegre okul modellerinin geliştirildiğini belirtti.
TYT matematiğinde ortalama 6 doğru
Konferansın kapanış panelinde ise Türkiye’deki sınav başarısına ilişkin dikkat çekici veriler paylaşıldı.
Prof. Dr. Ömer Açıkgöz, TYT’de matematikte ortalama doğru sayısının yaklaşık 6, Türkçede ise 22 olduğunu belirtti. Matematikte başarı oranının yüzde 15’in altında kaldığını aktaran Açıkgöz, YKS'nin daha insancıl bir yapıya kavuşturulması ve dijital becerilere daha fazla önem verilmesi gerektiğini ifade etti.
Prof. Dr. Ahmet Cevat Acar da üniversite eğitiminin yalnızca iş gücü ihtiyacını karşılayan bir süreç olarak görülmemesi gerektiğini vurgularken, mesleki eğitimin ortaokul seviyesinde başlatılmasının önemine dikkat çekti.
Prof. Dr. Nurullah Gür ise teknolojik gelişmelerin dünya genelinde mesleki eğitimi yeniden gündeme taşıdığını belirterek yapay zekâ çağında sosyal ve iletişim becerilerinin öneminin arttığını söyledi.
Konferans kapsamında ayrıca EPAM tarafından hazırlanan ve eğitim-istihdam ilişkisini uluslararası veriler üzerinden inceleyen rapor katılımcılarla paylaşıldı.