Bitlis Eren Üniversitesi Boncuklu Tarla Kazılarını Yürütecek

Bitlis'te Kışlık Peynir Mesaisi Başladı

İçeriği Görüntüle

Bitlis Eren Üniversitesi, Türkiye’nin en önemli Neolitik yerleşimlerinden biri olarak kabul edilen Boncuklu Tarla’da yürütülecek arkeolojik kazı çalışmalarının sorumluluğunu üstlendi. Mardin’in Dargeçit ilçesi sınırlarında bulunan Boncuklu Tarla Neolitik Yerleşimi, 2025 yılı itibarıyla Cumhurbaşkanı Kararlı Kazı statüsüne alınırken, kazı başkanlığını Bitlis Eren Üniversitesi öğretim üyesi Doç. Dr. Yunus Çiftçi yürütecek.
Boncuklu Tarla yerleşimi, Ilısu Barajı ve Hidroelektrik Santrali Projesi etkileşim alanında, Dicle Nehri’nin yaklaşık 2 kilometre batısında ve Nevala Maherk Çayı’nın güneyinde yer alıyor. Yerleşim, ilk olarak yüzey araştırmaları sırasında tespit edilirken, 2012 yılında başlayan kazı çalışmaları 2017-2024 yılları arasında da aralıksız sürdürüldü. Yapılan kazılar ve radyokarbon (C14) analizleri sonucunda, yerleşimin Geç Epipaleolitik Dönem’den Geç Çanak Çömleksiz Neolitik Çağ B (PPNB) sonuna kadar uzanan altı farklı tabakaya sahip olduğu belirlendi. Elde edilen bulgular, yaklaşık MÖ 11’inci binyıldan MÖ 8’inci binyıla kadar kesintisiz bir yerleşim sürecine işaret ediyor.
Kazılarda tespit edilen tabakalar; Geç PPNB, Orta PPNB, Erken PPNB, PPNA–PPNB geçiş evresi, PPNA ve Epipaleolitik Dönem olarak sınıflandırıldı. Çalışmalar kapsamında bugüne kadar kutsal alan, tapınak ya da kamusal yapı niteliği taşıdığı değerlendirilen 9 anıtsal yapı ortaya çıkarılırken, konut alanları, üretim alanları ve işlik yapıları da gün yüzüne çıkarıldı. Ayrıca çok sayıda mezar ve insan kalıntısına ulaşılırken, arkeozooloji ve arkeobotanik analizler sayesinde dönemin beslenme alışkanlıkları, üretim-tüketim süreçleri ve çevresel koşullara ilişkin önemli bilimsel veriler elde edildi.
Yerleşimde bulunan küçük buluntuların çeşitliliği, Neolitik dönemin inanç sistemi, sembolik dünyası ve sosyal yapısı hakkında önemli ipuçları sunuyor. Boncuklu Tarla’nın, Anadolu’daki erken yerleşim tipolojisinin anlaşılması açısından da büyük önem taşıdığı belirtiliyor.
Bitlis Eren Üniversitesi koordinasyonunda sürdürülecek kazı çalışmalarının, bölgenin kültürel mirasının korunmasına katkı sağlaması ve Neolitik dönem araştırmalarına yeni veriler sunması hedefleniyor.